Chọn kiểu tủ theo cách khoa làm việc, không theo giá. Tủ nằm ngang giữ lạnh tốt hơn khi mở và khi mất điện nhưng chiếm nhiều diện tích sàn và lấy mẫu chậm. Tủ đứng lấy mẫu nhanh, tiết kiệm sàn, nhưng mất nhiều khí lạnh hơn mỗi lần mở cửa.
Vì sao khí lạnh cư xử khác nhau ở hai kiểu tủ
Khí lạnh nặng hơn khí ấm. Mở nắp một tủ nằm ngang, lớp khí lạnh nằm yên trong lòng tủ vì không có đường thoát xuống dưới. Mở cửa một tủ đứng, khí lạnh đổ ra sàn theo trọng lực và khí ấm trong phòng tràn vào lấp chỗ trống.
Hệ quả kéo theo ba thứ đo được: tủ nằm ngang tốn ít điện hơn ở cùng dung tích, giữ nhiệt lâu hơn khi mất điện, và nhiệt độ trong buồng dao động ít hơn sau mỗi lần thao tác. Với mẫu nhạy cảm, dao động nhiệt độ lặp lại nhiều lần gây hại tích lũy chứ không chỉ gây hại tại thời điểm mở.
So sánh trên năm tiêu chí thực tế
| Tiêu chí | Tủ nằm ngang | Tủ đứng |
|---|---|---|
| Diện tích sàn chiếm chỗ | Lớn, bằng đúng mặt bằng tủ | Nhỏ, tận dụng chiều cao |
| Tốc độ lấy một mẫu bất kỳ | Chậm, phải nhấc rổ lớp trên | Nhanh, mở đúng tầng cần lấy |
| Khí lạnh thất thoát mỗi lần mở | Ít | Nhiều hơn, giảm được nhờ cửa phụ trong |
| Giữ lạnh khi mất điện | Lâu hơn ở cùng dung tích | Ngắn hơn |
| Chiều cao thao tác | Cúi người lấy mẫu ở đáy | Ngang tầm mắt, thao tác thoải mái |
Cửa phụ trong thu hẹp khoảng cách
Nhược điểm lớn nhất của tủ đứng được xử lý bằng cửa phụ trong: mỗi tầng kệ có một cánh nhỏ riêng phía sau cửa ngoài. Kỹ thuật viên mở cửa ngoài, mở đúng cánh của tầng cần lấy, các tầng còn lại vẫn kín.
Ví dụ trong danh mục là bản -40°C một cửa BDF-40V362 và 450 với năm cửa phụ, và bản -25°C BDF-25V270 và 350 với bốn đến năm cửa phụ tùy chiều cao. Đổi lại, mép cửa phụ là chỗ tuyết hay bám và cần lau khô định kỳ, vì một cánh đóng không kín làm cả tầng ấm lên trong khi bảng điều khiển vẫn hiển thị bình thường.
Chọn theo tình huống cụ thể
Phòng xét nghiệm mở tủ nhiều lần mỗi ngày: chọn tủ đứng có cửa phụ trong. Thời gian thao tác và độ ổn định nhiệt độ quan trọng hơn vài phần trăm tiền điện.
Kho lưu mẫu mở vài lần mỗi tuần: chọn tủ nằm ngang. Ưu thế về tiền điện và khả năng chịu mất điện phát huy đúng chỗ.
Cơ sở ở khu vực hay cắt điện: ưu tiên tủ nằm ngang, và vẫn phải tính nguồn dự phòng nếu mẫu không làm lại được.
Phòng chật, cần tận dụng chiều cao: chọn tủ đứng, đo trước lối vào và chiều cao trần vì máy vận chuyển ở tư thế đứng.
Trong danh mục hiện có hai bản nằm ngang là BDF-25H110 ở dải -25°C và BDF-86H50 cùng BDF-86H118 ở dải -86°C; các model còn lại đều là bản đứng. Xem đầy đủ ở danh mục tủ lạnh âm sâu.
Câu hỏi thường gặp về hai kiểu tủ
Tủ nằm ngang có thật sự tiết kiệm điện hơn không?
Có ở cùng dung tích và cùng dải nhiệt, vì khí lạnh không đổ ra ngoài khi mở nắp nên máy nén chạy bù ít hơn. Mức chênh cụ thể phụ thuộc tần suất mở và nhiệt độ phòng.
Tủ đứng có cửa phụ trong thì còn thua tủ nằm ngang không?
Khoảng cách thu hẹp đáng kể nhưng chưa mất hẳn, vì cửa ngoài vẫn phải mở. Bù lại tủ đứng lấy mẫu nhanh hơn và chiếm ít diện tích sàn hơn.
Nên đo gì trước khi đặt tủ đứng?
Đo chiều rộng lối vào, chiều cao trần và khoảng hở tản nhiệt quanh vị trí đặt. Máy vận chuyển ở tư thế đứng nên chiều cao cửa phòng là ràng buộc hay bị bỏ sót.
Tủ nằm ngang có cần chừa chỗ phía trên không?
Có, đủ để nắp mở hết hành trình. Không kê tủ nằm ngang dưới kệ treo hoặc tủ tường.
Cần đối chiếu chỗ đặt và thói quen thao tác của khoa trước khi chốt kiểu tủ, gọi 0942.337.117 để kỹ sư tư vấn.
Về tác giả: Đội ngũ tư vấn thiết bị y tế Huê Lợi Medical — đơn vị nhập khẩu và phân phối trực tiếp trang thiết bị y tế cho các cơ sở khám chữa bệnh trên toàn quốc. Nội dung mang tính tham khảo về thiết bị, không thay thế quy trình kỹ thuật của cơ sở y tế.
Tài liệu tham khảo
- World Health Organization (2021). Ultra-low temperature (ULT) storage and transport for vaccines: An overview of options and challenges.
