Đo thính lực là phép đo xác định ngưỡng nghe — mức cường độ âm nhỏ nhất mà một người còn nghe thấy — ở từng tần số và từng tai. Kết quả được biểu diễn thành thính lực đồ. Có hai nhóm phương pháp: đo chủ quan (người được đo phản hồi khi nghe thấy âm, như đo đơn âm bằng máy AD104) và đo khách quan (không cần hợp tác, như đo âm ốc tai OAE bằng máy MA01). Theo WHO, người có ngưỡng nghe 20 dB hoặc tốt hơn ở cả hai tai được coi là nghe bình thường.
Xem máy và buồng đo thính lực tại Huê Lợi Medical.
Ngưỡng nghe và thính lực đồ
Đo thính lực không đo “nghe được bao to” mà đo ngưỡng: mức nhỏ nhất còn nghe được. Phép đo lặp lại ở nhiều tần số, thường từ 125 Hz đến 8.000 Hz cho đường khí, để dựng ra đường cong ngưỡng nghe theo tần số — chính là thính lực đồ.
Đơn vị dùng là dB HL (hearing level), tức là so với ngưỡng nghe trung bình của người trẻ khỏe mạnh chứ không phải so với áp suất âm tuyệt đối. Vì vậy 0 dB HL không có nghĩa là “không có âm thanh”, mà là “ngang ngưỡng nghe trung bình của người bình thường”.
Theo WHO, ngưỡng nghe 20 dB hoặc tốt hơn ở cả hai tai được coi là nghe bình thường; nghe kém gây tàn tật (disabling hearing loss) được định nghĩa là nghe kém trên 35 dB ở tai nghe tốt hơn.
Các phương pháp đo thính lực
| Phương pháp | Chủ quan hay khách quan | Đo gì | Thiết bị |
|---|---|---|---|
| Đo đơn âm đường khí | Chủ quan | Ngưỡng nghe qua tai nghe, phản ánh toàn bộ đường dẫn truyền | Máy đo thính lực AD104 với tai nghe TDH39 |
| Đo đơn âm đường xương | Chủ quan | Ngưỡng nghe qua rung xương chũm, bỏ qua tai ngoài và tai giữa | AD104 với tai nghe B71 |
| Đo trường âm thanh tự do | Chủ quan | Ngưỡng nghe qua loa, dùng khi không đeo được tai nghe | AD104 kết hợp loa |
| Đo âm ốc tai (OAE) | Khách quan | Đáp ứng của tế bào lông ngoài ốc tai | Máy MA01 (DPOAE, TEOAE) |
| Đo nhĩ lượng | Khách quan | Độ thông thuận của hệ màng nhĩ – xương con | Máy đo nhĩ lượng |
| Đo điện thính giác thân não (ABR) | Khách quan | Đáp ứng điện của đường dẫn truyền thần kinh thính giác | Máy ABR chuyên dụng |
Ai cần được tầm soát thính lực
WHO khuyến cáo tầm soát có hệ thống ở các nhóm nguy cơ cao:
- Trẻ sơ sinh và nhũ nhi — phát hiện sớm nghe kém bẩm sinh.
- Trẻ tuổi mẫu giáo và tuổi học đường.
- Người tiếp xúc tiếng ồn hoặc hóa chất tại nơi làm việc.
- Người đang dùng thuốc có độc tính trên tai.
- Người cao tuổi — theo WHO, trên 25% người trên 60 tuổi bị nghe kém gây tàn tật.
WHO cũng ghi nhận hơn 1 tỷ thanh niên đang có nguy cơ nghe kém vĩnh viễn nhưng phòng tránh được, do thói quen nghe không an toàn.
Vì sao đo chẩn đoán cần buồng cách âm
Vì đây là phép đo ngưỡng. Tiếng ồn môi trường che lấp âm kích thích ở cường độ thấp, khiến ngưỡng đo được cao hơn ngưỡng thật. Ảnh hưởng rõ nhất ở dải tần thấp và ở người có ngưỡng gần bình thường. Bộ tiêu chuẩn ISO 8253 về phương pháp đo thính lực có quy định giới hạn tiếng ồn nền cho phép trong phòng đo — cơ sở cần đối chiếu mức suy giảm âm của buồng với tiếng ồn thực tế tại vị trí lắp đặt.
Buồng đo thính lực cách âm loại buồng đơn tại Huê Lợi chỉ chiếm 1,44 m² sàn nên lắp được cả trong phòng khám nhỏ.
Trang bị theo nhu cầu của cơ sở
| Nhu cầu | Thiết bị | Chi phí |
|---|---|---|
| Sàng lọc thính lực sơ sinh | Máy MA01 (DPOAE, TEOAE) | 65.000.000đ |
| Đo chẩn đoán cho người lớn | Máy AD104 hai kênh | 50.000.000đ |
| Đo chẩn đoán cho kết quả tin cậy | AD104 + buồng cách âm | 135.000.000đ |
| Cơ sở làm cả sàng lọc và chẩn đoán | AD104 + MA01 + buồng cách âm | 200.000.000đ |
Câu hỏi thường gặp
Đo thính lực là gì?
Đo thính lực là phép đo xác định ngưỡng nghe — mức cường độ âm nhỏ nhất mà một người còn nghe thấy — ở từng tần số và từng tai, thường từ 125 Hz đến 8.000 Hz cho đường khí. Kết quả được biểu diễn thành thính lực đồ, dùng đơn vị dB HL so với ngưỡng nghe trung bình của người trẻ khỏe mạnh.
Có mấy phương pháp đo thính lực?
Chia thành hai nhóm. Đo chủ quan cần người được đo phản hồi: đo đơn âm đường khí, đường xương và trường âm thanh tự do. Đo khách quan không cần hợp tác: đo âm ốc tai (OAE), đo nhĩ lượng và đo điện thính giác thân não (ABR). Máy AD104 thực hiện nhóm thứ nhất, máy MA01 đo OAE thuộc nhóm thứ hai.
Ngưỡng nghe bao nhiêu dB là bình thường?
Theo WHO, người có ngưỡng nghe 20 dB hoặc tốt hơn ở cả hai tai được coi là nghe bình thường. Nghe kém gây tàn tật (disabling hearing loss) được WHO định nghĩa là nghe kém trên 35 dB ở tai nghe tốt hơn.
Những ai nên được tầm soát thính lực định kỳ?
Theo khuyến cáo của WHO: trẻ sơ sinh và nhũ nhi, trẻ tuổi mẫu giáo và học đường, người tiếp xúc tiếng ồn hoặc hóa chất tại nơi làm việc, người đang dùng thuốc có độc tính trên tai, và người cao tuổi — trên 25% người trên 60 tuổi bị nghe kém gây tàn tật.
Tài liệu tham khảo
- Tổ chức Y tế Thế giới (WHO). Deafness and hearing loss — Fact sheet, cập nhật 03/03/2026. who.int
- Tổ chức Y tế Thế giới (WHO). World report on hearing, 2021. who.int
- ISO 8253-1:2010 — Acoustics — Audiometric test methods — Part 1: Pure-tone air and bone conduction audiometry. iso.org
Các nguồn trên được truy cập ngày 21/07/2026.
Lưu ý: Nội dung trên mang tính tham khảo về đặc tính kỹ thuật của thiết bị y tế, không thay thế chỉ định chuyên môn. Việc lựa chọn, lắp đặt và vận hành thiết bị phải do nhân viên y tế có chuyên môn thực hiện theo quy định hiện hành.
