Năm phút kiểm thiết bị trước ca bắt được phần lớn sự cố mà nếu để lộ ra giữa ca sẽ phải xử lý trong lúc bệnh nhân đã gây mê. Checklist dưới đây gồm 12 hạng mục chia hai nhóm bàn mổ và đèn mổ, mỗi hạng mục nêu rõ cách kiểm và mức xử trí: chỉnh được tại chỗ, ghi nhận theo dõi, hay dừng dùng và báo kỹ thuật ngay.
Nhóm A — Bàn mổ (6 hạng mục)
| Hạng mục | Cách kiểm | Nếu không đạt |
|---|---|---|
| Nguồn và đèn báo | Bật nguồn, xác nhận đèn báo sáng | Kiểm aptomat và phích trước khi kết luận |
| Từng trục điều chỉnh | Chạy thử mỗi trục một lượt hết biên độ rồi về vị trí làm việc | Ghi rõ trục không đáp ứng, báo kỹ thuật |
| Độ ổn định khi nghiêng | Nghiêng trái phải, quan sát có rung hoặc lún không | Dừng dùng bàn, báo kỹ thuật ngay |
| Pin dự phòng (bản 6 chức năng) | Ngắt nguồn lưới, thử một trục | Ghi nhận, đặt lịch thay pin |
| Đệm và bề mặt | Sờ và nhìn tìm vết rách, phồng, bong lớp phủ | Đổi đệm; đệm rách là điểm khó khử khuẩn |
| Ray và phụ kiện | Lắp thử phụ kiện sẽ dùng, kiểm khóa giữ chắc | Không dùng phụ kiện lỏng khóa |
Nhóm B — Đèn mổ (6 hạng mục)
| Hạng mục | Cách kiểm | Nếu không đạt |
|---|---|---|
| Bật sáng và dải cường độ | Bật, chạy từ mức thấp nhất lên cao nhất | Ghi nhận mức nào không ăn, báo kỹ thuật |
| Đồng đều trường sáng | Chiếu xuống mặt bàn, tìm mảng tối cố định | Có mảng tối là lỗi cụm bóng, báo kỹ thuật |
| Giữ vị trí khi thả tay | Đưa đầu đèn tới vài góc rồi buông | Đầu đèn trôi xuống là dừng dùng ngay |
| Bán kính quét | Xoay hết biên độ, nghe có va chạm không | Dọn vật cản; nếu va thiết bị treo thì báo kỹ thuật |
| Mặt kính | Soi nghiêng tìm vết xước, vệt bám, mờ đục | Lau lại bằng vải mềm; xước thì ghi nhận theo dõi |
| Nhiệt độ màu (model có tính năng) | Chuyển qua lại hai đầu dải | Ghi nhận nếu không đổi, báo kỹ thuật |
Bốn dấu hiệu phải dừng ngay, không chờ hết ca
- Đầu đèn tự trôi xuống khi thả tay. Liên quan trực tiếp tới an toàn treo — đèn treo trần nặng tới 120kg và móng lắp phải chịu tải 500kg.
- Bàn rung hoặc lún khi nghiêng. Dấu hiệu vượt tải hoặc mối nối lỏng, rủi ro trượt bệnh nhân.
- Có tiếng kêu bất thường tại khớp nối tay đèn. Cảnh báo sớm của điểm neo hoặc khớp xoay.
- Đèn chớp nháy khi thiết bị khác trong phòng khởi động. Sụt áp mạch điện, có thể tắt đèn giữa ca.
Việc cuối ca quan trọng không kém
Nhà sản xuất khuyến cáo cắt nguồn điện của đèn sau mỗi ca phẫu thuật — để nối nguồn liên tục làm hỏng máy biến áp. Thao tác mất vài giây nhưng ngăn được một hỏng hóc tốn kém. Cùng với đó: lau bề mặt và đệm bàn bằng dung dịch khử khuẩn rồi lau khô, lau tay cầm đèn bằng vải mềm.
Về vệ sinh đèn, chỉ dùng vải mềm, miếng bọt biển ẩm hoặc nước rửa chén. Bàn chải cứng, bàn chải thép, bột tẩy rửa và axit làm xước lớp kính hội tụ, giảm độ rọi vĩnh viễn — đây là hư hỏng do thao tác chứ không phải do thiết bị.
Gợi ý triển khai
In checklist thành phiếu treo cạnh cửa phòng mổ, ký xác nhận theo ca. Ghi lại hạng mục không đạt kèm ngày để theo dõi xu hướng: một trục nâng chậm dần qua vài tuần là tín hiệu hao mòn cần đặt lịch kiểm sớm, khác hẳn với hỏng đột ngột.
Xem thêm
Lịch bảo trì theo tháng, quý, năm: bảo trì và vệ sinh bàn mổ, đèn mổ đúng cách. Xử trí khi đèn có vấn đề: đèn mổ không sáng, chập chờn, giảm độ rọi. Danh mục đầy đủ: thiết bị phòng mổ, bàn mổ đa năng và đèn mổ phẫu thuật. Thông số bàn: bàn mổ bằng điện đa năng.
Câu hỏi thường gặp
Kiểm bàn mổ và đèn mổ trước ca gồm những gì?
Sáu hạng mục cho bàn: nguồn, từng trục điều chỉnh, độ ổn định khi nghiêng, pin dự phòng, đệm, ray phụ kiện. Sáu hạng mục cho đèn: bật sáng, đồng đều trường sáng, giữ vị trí, bán kính quét, mặt kính, nhiệt độ màu.
Dấu hiệu nào bắt buộc dừng dùng thiết bị ngay?
Đầu đèn tự trôi xuống khi thả tay; bàn rung hoặc lún lúc nghiêng; có tiếng kêu bất thường tại khớp nối tay đèn; đèn chớp nháy khi thiết bị khác khởi động. Bốn dấu hiệu này không chờ hết ca.
Vì sao phải cắt nguồn đèn sau mỗi ca?
Nhà sản xuất khuyến cáo cắt nguồn để tránh hỏng máy biến áp. Để đèn nối nguồn liên tục là nguyên nhân trực tiếp của một hỏng hóc tốn kém và hoàn toàn phòng tránh được.
Kiểm pin dự phòng của bàn mổ bằng cách nào?
Ngắt nguồn điện lưới rồi thử điều chỉnh một trục. Bàn không đáp ứng nghĩa là pin đã hỏng. Chỉ bản 6 chức năng có pin tích hợp; bản 3 và 5 chức năng phụ thuộc hoàn toàn vào điện lưới.
Tài liệu tham khảo
- AORN Guidelines for Perioperative Practice — Environment of Care
- Hướng dẫn sử dụng và bảo trì của nhà sản xuất, do Huê Lợi Medical cung cấp kèm thiết bị
